Diş hekimliğinde çene kemiğini D1’den D4’e kadar dört sınıfa ayıran yöntemler implant başarısını şekillendirirken, ağız ve diş sağlığı alanında hizmet veren Ekiz Clinic tedavi süreçlerine dair temel bilgileri paylaşıyor.
Diş hekimliğinde çene yapısı dıştaki sert tabaka ile iç kısımdaki süngerimsi dokunun durumuna göre D1’den D4’e kadar 4 ayrı sınıfa ayrılıyor ve bu yapısal durum implantın ilk tutunma başarısını doğrudan belirliyor.
Sayısal sınıflandırma büyüdükçe kemiğin sertliği azalarak yapısı yumuşuyor. İmplant tedavisine ilişkin genel bilgiler Ekiz Clinic sitesinde yer alıyor. Hekimlerin uyguladığı sınıflama genel eğilimleri şu şekilde ortaya koyuyor:
Tabloda sıralanan bölgeler genel anatomik eğilimleri simgeleseler de aynı ağız içinde, hatta aynı çenenin birbirinden farklı iki bölgesinde değişik yoğunluklar bulunabiliyor. Bu nedenle planlama çenenin bütününe göre değil, implantın yerleştirileceği nokta özelinde gerçekleştiriliyor. Zayıf kemik tanımlaması hekimler arasında çoğunlukla D3 ve D4 sınıflarını ifade etmek amacıyla kullanılıyor. Üst çene arka kısmının implant tedavilerinde ayrı tutulmasının başlıca sebebi de hem yoğunluğun düşük olması hem de sinüs boşluğu nedeniyle kemik boyunun kısalabilmesidir.
Hacim yetersizliği ile doku yoğunluğu düşüklüğünü doğru ayırt etmek başarılı bir tedavinin temelini oluşturuyor. Bir hastada kemik boyu yeterli seviyedeyken doku seyrek yapıda kalabiliyor ya da kemik son derece sert olmasına karşın hacimce yetersiz kalabiliyor. Hatta her iki problem tek bir bölgede bir arada görülebiliyor. Bu ayrımı ortaya çıkarmak amacıyla klinik muayene ile birlikte üç boyutlu tomografi tetkiklerine başvuruluyor.
Üç boyutlu tomografi sayesinde çene kemiğinin genişliği, yüksekliği ve çevre anatomik sınırlara mesafesi tam olarak ölçülüyor. Alt çene arka kısımdaki sinir kanalı ile üst çenedeki sinüs tabanının mesafesi uygulanabilecek implant boyunu sınırlar. Görüntüleme teknikleri kemik yoğunluğu hakkında ön veri verse de kesin kanaat cerrahi işlem sırasında hekimin kemiği delerken hissettiği direnç ile belirleniyor. Diş çekilmesinin ardından geçen zaman uzadıkça kemikte erime artış gösteriyor. Hastanın sigara alışkanlığı, kan şekeri dengesi, kemik erimesi ilaçları ve geçmiş dişeti rahatsızlıkları da hekimin risk analizi için muayeneye giderken bilinmesi gereken unsurlardır.
Seyrek kemiklerde operasyonun temel hedefi primer stabiliteyi, yani vidanın yerleştirildiği ilk anda oynamadan sabit durmasını sağlamaktır. Normal açılan yuvalar düşük yoğunlukta yetersiz kalabileceğinden farklı cerrahi teknikler uygulanabiliyor:
Bu metotların bilimsel dayanakları değişkenlik gösterir. Dar yuva hazırlamanın düşük dirençli kemiklerde torku artırdığı bilinse de uzun dönemli klinik veriler sınırlıdır. Kemik dokusunu yoğunlaştıran frez uygulamalarının da ilk tutunmayı yükselttiği görülmekle beraber çalışmaların kısa vadelere dayanması sebebiyle her hastada mutlak tek seçenek sayılmazlar. Yuvanın fazla sıkıştırılması kemik dokusuna zarar verebileceği için cerrahi kuvvet dikkatle dengelenmeli, direncin zayıf kaldığı durumlarda implant dişetinin altında dikişle kapatılarak iyileşme beklenmelidir.
Sorunun temel kaynağı yoğunluk yerine hacim eksikliği olduğunda kemik artırma işlemleri devreye alınıyor. Üst çenede sinüs tabanı sarkmışsa sinüs lifting yapılarak sinüs zarı yukarı kaldırılıyor ve açılan boşluk kemik tozu greftleri ile dolduruluyor. Kemik kretinin dar olduğu vakalarda da greftleme ile hacim genişletiliyor. Tam dişsiz ağızlarda ise açılı yerleştirilen implantlar sayesinde mevcut kemikten maksimum destek sağlanabiliyor. Yapılacak işleme hastanın genel sağlığı, kemik seviyesi ve karşı çenedeki dişlerin dizilimi yön veriyor.
Kemiğin implantla kaynaşması biyolojik bir takvime bağlıdır. Yoğunluğu az olan ya da greftleme yapılan bölgelerde bekleme süresi daha uzun tutulabilir. Kimi zaman implant greftle eş zamanlı uygulanırken kimi zaman greftin oturması beklenir. Bu zamanlamaya hastanın iyi bir ağız bakımı sunması, sigarayı bırakması ve kontrollerine sadık kalması doğrudan katkı sağlar. Randevuda hekime hacim ve yoğunluk durumu, greft ihtiyacı ve uygulanacak cerrahi yöntem açıkça sorulmalı, tomografi üzerinde mevcut kemik seviyeleri beraber incelenmelidir.
