Prof. Dr. Barış Öztürk, vücudun geçmiş metabolik deneyimleri hatırladığını ve bunun kilo vermeyi neden zorlaştırdığını açıkladı. Yeni keşif, diyet yaklaşımlarını değiştirebilir.
Prof. Dr. Barış Öztürk, kilo vermenin ve verilen kilonun korunmasının zorluğuna ışık tutan “metabolik hafıza” kavramını bilim dünyasına tanıttı. Yapılan araştırmalar, insan vücudunun geçmiş metabolik deneyimleri hücresel düzeyde kaydettiğini ve bu biyolojik izlerin metabolizmanın gelecekteki davranışlarını şekillendirdiğini ortaya koyuyor. Bu keşif, modern metabolizma biliminde yeni bir dönemi başlatıyor.
Prof. Dr. Öztürk, “İnsan vücudu yalnızca kalori giriş-çıkışı ile çalışan mekanik bir sistem değil. Aksine, geçmiş deneyimleri hatırlayabilen, biyolojik izler taşıyan ve çevresel faktörlere göre şekillenen son derece karmaşık bir organizmadır” ifadelerini kullandı. Bu durum, metabolizmanın sadece anlık beslenmeye değil, aynı zamanda geçmişteki metabolik koşullara da tepki verdiğini gösteriyor.
Metabolik hafıza teorisine göre, uzun süreli kilo artışı, kronik inflamasyon, yüksek kan şekeri dönemleri veya metabolik stres gibi durumlar hücrelerde kalıcı biyolojik izler bırakıyor. Bu izler, metabolizmanın gelecekteki fonksiyonlarını doğrudan etkiliyor. Kavram, ilk olarak diyabet araştırmalarında ortaya çıktı.
Uzun süreli klinik çalışmalar, diyabetin erken döneminde metabolik kontrol sağlayan bireylerin yıllar sonra bile daha az komplikasyon yaşadığını gösterdi. Erken dönemde metabolik kontrolün sağlanamadığı kişilerde ise risklerin devam ettiği gözlemlendi. Bilim insanları bu durumu “metabolik hafıza” olarak tanımladı.
Araştırmalar, bu hafızanın yalnızca diyabetle sınırlı olmadığını ve metabolizmanın birçok yönünü etkilediğini ortaya koydu. Epigenetik araştırmalar, hücrelerin geçmişte yaşanan metabolik streslere göre gen ifade biçimlerini değiştirdiğini kanıtlıyor. Beslenme alışkanlıkları, inflamasyon ve hormonal dengesizlikler hücrelerde yıllarca kalıcılığını koruyan izler bırakıyor.
Prof. Dr. Öztürk, kilo verildikten sonra bile hücresel değişimlerin tamamen ortadan kalkmadığını belirtti. Bu durum, metabolizmanın geçmişteki metabolik durumları kısmen hatırladığını doğruluyor. Modern metabolizma bilimi, klasik kalori hesaplamalarına dayanan diyet yaklaşımının metabolizmayı açıklamak için yetersiz kaldığını vurguluyor.
Metabolizma, yalnızca enerji matematiği ile açıklanabilecek basit bir sistem değildir. Prof. Dr. Öztürk, histamin yükünün de metabolik denge üzerinde önemli bir faktör olduğunu ifade etti. Modern beslenme düzeninde artan fermente gıdalar, işlenmiş ürünler ve bazı gıda katkıları vücutta histamin birikimine yol açıyor.
Yüksek histamin yükü, kronik inflamasyonu tetikliyor, ödem oluşumunu artırıyor ve metabolik dengeyi bozuyor. Metabolizma, kaloriye tepki veren bir sistem olmanın yanı sıra, inflamasyon sinyallerine yanıt veren kompleks bir biyolojik ağ olarak işlev görüyor.
Ketomiks diyet sistemi, metabolizmayı sadece kalori üzerinden değil; inflamasyon yükü, histamin dengesi, metabolik adaptasyon ve bağ doku sağlığı gibi birçok biyolojik faktörü bütüncül bir yaklaşımla ele alıyor. Bu modelin amacı, sadece kilo kaybı değil, metabolizmanın yeniden dengelenmesi ve daha sağlıklı bir çalışma ritmine kavuşmasıdır.
Ketomiks yaklaşımı, histamin yükünü dikkate alan beslenme stratejileri geliştirerek kronik inflamasyonun kontrol altına alınmasını ve metabolik dengenin yeniden kurulmasını hedefler. Prof. Dr. Öztürk, “Metabolik hafıza gerçektir. Vücudumuz yalnızca bugün yediğimiz besinlere tepki veren bir sistem değil; aynı zamanda geçmişte yaşadığı metabolik deneyimlerin izlerini taşıyan, bu izlere göre davranan canlı ve öğrenen bir biyolojik yapıdır” sözleriyle yeni dönemin önemini vurguladı.
Prof. Dr. Öztürk, Ketomiks Diyet sisteminin metabolizmayı yalnızca kalori matematiği üzerinden değil; inflamasyon, histamin yükü, bağ doku sağlığı ve metabolik adaptasyon üzerinden ele alan özgün bir yaklaşım sunduğunu belirtti. Bu model, metabolizmanın biyolojik dengesini yeniden kurmayı hedefleyen bütüncül bir metabolik yaşam modelidir. Asıl meselenin, metabolizmayı yeniden eğitmek ve metabolik hafızayı doğru yönde yeniden programlamak olduğu belirtildi.
